DQ จะมาแทน IQ จริงหรือ? (ตอนแรก)

By : Jakkrit Siririn


นับตั้งแต่ปี ค.ศ.1905 เป็นต้นมา ที่ William Stern นักจิตวิทยาชาวเยอรมนี ได้มีการเผยแพร่แนวคิดเกี่ยวกับ IQ หรือ Intelligence Quotient ก่อนที่จะมีนักวิทยาศาสตร์และนักวิชาการด้านจิตวิทยานำไปต่อยอด ปรับปรุง และประยุกต์ใช้แนวคิด IQ แก้ไขเพิ่มเติมไปอีกมากมาย อย่างไรก็ดี หลักการ IQ ได้เป็นหลักในการวัดระดับเชาว์ปัญญาของผู้คนบนโลกใบนี้มานานกว่า 112 ปี

ทุกวันนี้ นอกจาก IQ แล้ว ยังมีการค้นคิดประดิษฐ์ตัวชี้วัด หรือ Q ใหม่ๆ เพิ่มขึ้นอีก 6Q รวม IQ ด้วยก็จะเป็น 7Q ดังรายละเอียดต่อไปนี้:

1. IQ (Intelligence Quotient) หรือความฉลาดทางสติปัญญา หรือการวัดระดับเชาวน์ปัญญา เป็นการวัดความสามารถในการคิด การวิเคราะห์ การสังเคราะห์ การจดจำ การคำนวณ การเปรียบเทียบ และการใช้เหตุผล จัดเป็น Q ที่โด่งดังที่สุด มีมาตรฐานที่สุด และเก่าแก่ที่สุด จากบรรดา 7Q ด้วยกัน อย่างไรก็ดี มีผลการวิจัยที่ยืนยันว่า IQ มีส่วนเกี่ยวข้องกับความสำเร็จในชีวิต เพียง 20% เท่านั้น

2. EQ (Emotional Quotient) หรือความฉลาดทางอารมณ์ เป็นความสามารถในการรับรู้ เข้าใจอารมณ์ของตนเอง และอารมณ์ของผู้อื่น ใช้วัดความสามารถในการควบคุมอารมณ์ และความสามารถในการยับยั้งชั่งใจตนเอง และความสามารถในการแสดงออกทางพฤติกรรมอย่างเหมาะสมกับกาลเทศะ รู้จักเอาใจเขามาใส่ใจเรา รู้จักรอคอย รู้จักกฎเกณฑ์ กฎระเบียบ กฎหมาย มีวินัย มีจิตใจร่าเริงแจ่มใส และมองโลกในแง่ดี

3. CQ (Creativity Quotient) หรือความฉลาดในการริเริ่มสร้างสรรค์ มีความคิด มีจินตนาการ หรือมีแนวคิดใหม่ๆ ในรูปแบบต่างๆ เช่น ดนตรี กีฬา ศิลปะ การประดิษฐ์คิดค้น สิ่งของเครื่องใช้ไม้สอยต่างๆ ข้อมูลจากการวิจัยพบว่า กิจกรรมต่างๆ ที่มีส่วนส่งเสริมการใช้จินตนาการ เช่น การหยิบจับของใกล้ตัวมาสร้างเป็นของเล่น การเล่านิทาน การเล่นละครเวที จะทำให้เด็กมี CQ ดี

4. MQ (Moral Quotient) หรือความฉลาดทางศีลธรรม และจริยธรรม หมายถึงการมีความประพฤติที่ดี รู้จักผิดชอบ มีความซื่อสัตย์ และมีคุณธรรม เป็นแนวคิดที่มุ่งตอบคำถามที่ว่า การที่เรามีคนที่มี IQ ดี หรือมี EQ สูง แต่ถ้ามีระดับคุณธรรม จริยธรรม และศีลธรรมต่ำ ก็อาจใช้ความฉลาดไปในทางที่ไม่ถูกต้องก็เป็นได้ ดังนั้น การวัด MQ จึงเน้นไปที่เรื่องของการปลูกฝังความดีงาม ซึ่งตรงกับหลักศาสนาหลายศาสนา ที่สอนให้คนทุกคนเป็นคนดี

5. PQ (Play Quotient) หรือความฉลาดที่เกิดจากการเล่น แนวคิด PQ เกิดขึ้นจากความเชื่อที่ว่า การเล่นจะมีส่วนช่วยพัฒนาความสามารถของเด็กได้ในหลายด้าน ทั้งด้านพัฒนาการของร่างกาย ด้านความเฉลียวฉลาด ด้านความคิดสร้างสรรค์ ด้านอารมณ์ และด้านการเข้าสังคม ดังนั้น การวัด PQ จึงเน้นให้พ่อแม่เล่นกับลูก และครูเล่นกับลูก ถึงกับมีคำพูดที่ว่าพ่อแม่และครูเป็นอุปกรณ์การเล่นที่ดีที่สุดของลูก

6. AQ (Adversity Quotient) หรือความฉลาดในการแก้ปัญหา หมายถึงความยืดหยุ่น และความสามารถในปรับตัว เพื่อเผชิญปัญหาได้ดี โดยเฉพาะการแก้ปัญหาเฉพาะหน้า และความพยายามเอาชนะอุปสรรคและความยากลำบากได้ด้วยตนเอง หรือการไม่ย่อท้อต่อปัญหาง่ายๆ และมองปัญหาเป็นเรื่องท้าทาย ไม่ใช่เรื่องที่จะต้องยอมจำนน

7. SQ (Social Quotient) หรือความฉลาดทางสังคมในการใช้ชีวิตอยู่ร่วมกับผู้อื่นในสังคม เพราะมนุษย์เป็นสัตว์สังคมที่ไม่สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ด้วยตัวคนเดียวได้ มนุษย์จำเป็นต้องพึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน โดยมีน้ำใจเอื้อเฟื้อ และเอื้ออาทรต่อเพื่อนร่วมสังคมเดียวกัน โดยจะต้องไม่คิดว่าตนเองเหนือกว่าผู้อื่นในสังคม คนที่จะมี SQ ดี ต้องเป็นผู้ที่มีใจเปิดกว้าง ยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่น อีกทั้งต้องไม่ เบียดเบียนซึ่งกันและกันด้วย

นี่คือเรื่องราวของ 7Q ซึ่งกำลังเป็นที่นิยมในวงการจิตวิทยา สังคมวิทยา วงการพฤติกรรมศาสตร์ ไปจนถึงวงการบริหารธุรกิจ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งกับวงการการศึกษา

 

Reviews

Comment as: